یکی از خوانندگان عزیز و محترم چنین سوال پرسیدند:

سلام... لطفا یه مطلب در مورد قبا و لباده تهیه کنید...اصلا.چیجوریه که دو نوع لباسه.....ائمه ما کدومشو میپوشیدن....آیا لباده کراهت داره باتشکر

پاسخ اول از مشاوره و پاسخگویی نهاد نمایندگی مقام معظم رهبری در دانشگاه ها

(پرسمان:www.porseman.org):

شکل کنونی لباس روحانیت در حقیقت مبتنی بر فلسفه ای خاص و منطقی است که از یکسو تأسی به سیره پیامبر گرامی اسلام (ص) و ائمه معصومین (ع) و سفارشاتی که پیرامون پوشش مسلمانان و خصوصاً علمای دینی داشته اند، می باشد ؛ چنانکه عمامه بر سر بستن، از مستحبات بوده و تأکید فراوانى بر آن شده است. احادیث متعددى در این زمینه از حضرت رسول اکرم(ص) و ائمه معصومین(ع) وارد شده است؛ از جمله: امام رضا(ع) مى فرمایند: «حضرت رسول(ص) عمّامه بر سر بستند و یک طرف آن را به جلو وطرف دیگر را به عقب انداختند.»
از حضرت امام صادق(ع) نقل شده است که حضرت رسول(ص) با دست خود بر سر حضرت على(ع) عمامه پیچیدند، و یا در روایات اسلامى، به این لباس توجه خاصى شده است. براى نمونه به یک روایت اشاره مى کنیم: سلیمان بن خالد مى گوید، از حضرت امام صادق(ع) پرسیدم: اگر کسى بدون عبا امام جماعت شود چه حکمى دارد؟ امام در جواب فرمود: شایسته نیست که امام جماعت بدون عباو عمامه باشد.» و از سوی دیگر به عنوان یونیفرمی مبیّن جایگاه صنفی آنان در جامعه است که در حقیقت، معرف سمت و جایگاه فکری و عملی آنها در جامعه می باشد تا شناسایی و دسترسی مردم به ایشان با سهولت بیشتری صورت گیرد.
و از آن جهت که از سویی این لباس شبیه به لباس پیامبر اکرم(ص)، ائمه اطهار(ع) و اصحاب صالح(س) و از دیگر سو، دارای ویژگیهای مورد توصیه شرع و اخلاق اسلامی می باشد، در طول تاریخ، همواره از ارزش ویژه ای برخوردار بوده و می باشد. البته بدیهی است که صرف پوشیدن این لباس ارزش خاصی برای فرد دارنده آن ایجاد نخواهد کرد بلکه التزام فرد مزبور به اصول و قواعدٍ مقتضی سمت روحانیت، تنها عاملی است که فرد دارنده لباس و خود لباس را تواماً دارای ارزش می نماید. استفاده از لباس روحانیت باید براساس ضوابط خاص میسور بوده و هرگونه سوءاستفاده از آن از سوی افراد فاقد صلاحیت، قابل پیگرد و جبران باشد. و پوشندگان این لباس نیز در اجتماع باید همچون پیامبر اکرم (ص) متوازن، آراسته، خوش نما، پاکیزه، جذاب، معطر و بدون عیب باشند.
و بالآخره اینکه وجود شخصیتهاى وارسته جامعه که به عنوان سمبل و مظهر علم و تقوا و وارستگى و ارزش هاى اسلامى و ملبس به لباس رسول اکرم(ص) و ائمه معصومین(ع) باشند، از شعائر الهى مى باشد و در حفظ و گسترش ارزش هاى الهى و اسلامى در جامعه و تقویت هویت مذهبى در مقابل تهاجم ارزش هاى بیگانه، بسیار مؤثر است . خصوصا در جامعه ما که متأسفانه تحت تأثیر تهاجم فرهنگی غرب، حتی لباس سنتی و بومی خویش را حفظ نکرده است. بنابراین وجود قشر خاصی در جامعه با لباس مذهبی و سنتی، نماد پایداری در مقابل هجوم فرهنگ و ارزش های غربی است و مایه فخر و مباهات محسوب می گردد. پوشیدن اینگونه لباس اختصاص به گذشته و یا روحانیت تنها ندارد. یکى از پوشش هاى معروف در میان مردم جهان، عمامه است. بنا بر این در میان مسلمانان و غیر مسلمانان، این پوشش وجود دارد.
یکى از پوشش هاى معروف در میان مردم جهان، عمامه است. در میان مسلمانان و غیر مسلمانان، این پوشش وجود دارد. عمامه پارچه اى است که بر سر مى پیچند و مانند کلاه نیست، (المنجد). معناى عمامه براى همه روشن است و نیازى به توضیح ندارد، (صحاح اللغة و مقاییس اللغة). این نوع پوشش، سابقه بسیار طولانى دارد.
عمامه در اصل، یکى از پوشش هاى تشریفاتى براى رؤساى قوم بود و هر کس که به ریاست قوم مى رسید و پناهگاه مردم مى گردید، عمامه بر سر مى گذاشت. در حجاز، عمامه به عنوان «تاج» به شمار مى رفت،
(المنجد، صحاح و مقاییس). و کسى که ریاست داشت «مُعَمَّم» نامیده مى شد، (المنجد). پیامبر اکرم(ص) داراى عمامه بود، (وسائل الشیعه، ج 3، ص 377، باب 30، ح 1) و عمامه اصلى، عمامه آن حضرت است. در حدیثى از آن حضرت آمده است که: «عمامه، تاج عرب است»، (همان، ح 4). پیامبر اسلام، روز غدیرخم، به دست خودش، عمامه بر سر على(ع) گذاشت، (همان، ح 3، ص 379، ح 11 و 12). پیامبر اکرم(ص) روز فتح مکه، وقتى که داخل مکه شد، عمامه مشکى بر سر داشت، (همان، ص 378، ح 10). امام زین العابدین(ع) به مسجد آمد و عمامه مشکى بر سر داشت، (همان، ح 9).
در حدیثى آمده است که دو رکعت نماز با عمامه، بهتر از چهار رکعت بدون عمامه است،
(همان، ح 8). امام رضا(ع) وقتى که براى نماز عید، از شهر بیرون رفت، همانند پیامبر اسلام، عمامه بر سر کرده بود، (همان، ح 5). بر این پایه، عمامه از پوشش هاى بسیار قدیمى است و در دین اسلام، این پوشش مورد عنایت خاص است و هیچ گونه ربطى به دوران صفویه و دیگران ندارد. یکى از لباس هایى که در بین مسلمانان معروف است، عباست. عبا را رِدا هم مى نامند. «عبا» لباسى است که از روى لباس، بر دوش مى اندازند، (صحاح و المنجد). این لباس هم سابقه طولانى دارد و پیش از اسلام در حجاز و جاهاى دیگر وجود داشت.
در روایات اسلامى، به این لباس توجه خاصى شده است. براى نمونه به یک روایت اشاره مى کنیم: سلیمان بن خالد مى گوید، از حضرت امام صادق(ع) پرسیدم: اگر کسى بدون عبا امام جماعت شود چه حکمى دارد؟ امام در جواب فرمود: شایسته نیست که امام جماعت بدون عبا و عمامه باشد»،
(وسایل، ج 3، ص 329، باب 53، ح 1). براساس این روایات، عبا لباسى است که امامان معصوم به آن توجه کرده اند و پیروانشان را به پوشیدن آن سفارش کرده اند و این لباس ها ربطى به حکومت صفویه ندارد. یکى از لباسهایى که در میان مسلمانان رواج داشت و اکنون نیز رواج دارد «قبا» است. قبا لباسى است که روى پیراهن پوشیده مى شود. این لباس هم سابقه طولانى دارد. قبا را روپوش مى نامند. در روایات اسلامى به این لباس هم اشاره شده است، (وسائل الشیعه، ج 3، ص 279، ح 6 - مراد از عموزاده ها، فرزندان عباس هستند). ولى درباره رنگ مشکى آن نکوهش شده است و براساس این گونه روایات، علماى اسلامى فتوا به مکروه بودن لباس مشکى کرده اند. بنابراین، قبا هم تاریخ قدیمى دارد و هیچ گونه ربطى به دوره صفویه و یا قاجاریه ندارد.
آنچه که باید به آن زیاد توجه کرد این است که در زمان هاى قدیم عمامه، عبا و قبا، مختص گروه خاصى از مؤمنان نبود بلکه در آن زمان ها رسم این بود که افراد صالح و متدین این لباس ها را مى پوشیدند و بعدها به تدریج تنها علماى دینى در این لباس ماندند و این لباس به عنوان علامت و نشانه علماى اسلام به حساب آمد. در حال حاضر هم یکى از شرایط پوشیدن عمامه، قبا و عبا داشتن صلاحیت لازم است و اگر کسى داراى آن شرایط نباشد اگر بپوشد، کار نادرست انجام داده است و مانند کسى مى ماند که لباس پزشکى بپوشد در حالى که شرایط پزشک را ندارد.
در زمان هاى قدیم براى پوشیدن این لباس، تنها صلاحیت اخلاقى کافى بود به همین جهت بسیارى از تاجران و پزشکان هم این لباس را مى پوشیدند ولى در عصرهاى اخیر یکى از شرایط این لباس، کسب علوم اسلامى و تبلیغ دین شد و در حقیقت باید به عنوان یک انیفروم و لباس کار و اعلام آمادگى براى پاسخ گویى به پرسش هاى اندیشه دینى، به آن نگاه شود. نه یک امتیاز اجتماعى و از سوء استفاده احتمالى برخى در این لباس باید جلوگیرى کرد.

پاسخ دوم از مشاوره و پاسخگویی نهاد نمایندگی مقام معظم رهبری در دانشگاه ها

(پرسمان:www.porseman.org):

لباس روحانیت یکم. این نوع لباس از زمان پیامبر اکرم(ص) و امامان معصوم(ص) رایج بوده است و آن بزرگواران، چنین لباس می پوشیدند.
دوم. عمامه بر سر بستن، از مستحبات بوده و تأکید فراوانی بر آن شده است. احادیث متعددی در این زمینه از حضرت رسول اکرم(ص) و ائمه معصومین(ع) وارد شده است؛ از جمله: امام رضا(ع) می فرماید: «حضرت رسول(ص) عمّامه بر سر بستند و یک طرف آن را به جلو وطرف دیگر را به عقب انداختند».
از امام صادق(ع) نقل شده است: «حضرت رسول(ص) با دست خود بر سر حضرت علی(ع) عمامه پیچیدند». ر.ک: علامه مجلسی: حلیة المتقین، ص 18 سوم. جایگاه صنفی بسیاری از اقشار جامعه، اقتضا می کند که از سایر اقشار مردم باز شناخته شوند؛ لذا دارای یک نوع لباس مشخص می باشند (مانند نیروهای نظامی و انتظامی و...)؛ دربارة روحانیان نیز چنین است. بر اساس روایات متعددی چون « العلماء ورثةالانبیاء » ؛« و اما الحوادث الواقعة فارجعوا الی رواة احادیثنا فانهم حجتی علیکم » روحانیان، امانت داران ائمه اطهار(ع) و مرجع دینی، سیاسی و اجتماعی مردم می باشند؛ لذا به لباس
خاصی نیاز دارند مشخص می باشند تا بدین وسیله در جامعه مشخص شوند و مراجعه به آنان در مواقع نیاز آسان تر باشد.
چهارم. پوشیدن این لباس، هر چند شأن و منزلتی نسبت به سایر اقشار مردم برای روحانیان ایجاد نمی کند؛ ولی موجب تعظیم شعائر الهی می گردد.
وجود شخصیت های وارسته جامعه که به عنوان نماد و مظهر علم و تقوا و وارستگی و ارزش های اسلامی و ملبس به لباس رسول اکرم(ص) و ائمه معصومین(ع) باشند، از شعائر الهی است و در حفظ و گسترش ارزش های الهی و اسلامی در جامعه و تقویت هویت مذهبی، در مقابل تهاجم ارزش های بیگانه، بسیار مؤثر است.
توضیح بیشتر
1. عمامه وسابقه آن
یکى از پوشش هاى معروف در میان مردم جهان، عمامه است. در میان مسلمانان و غیر مسلمانان، این پوشش وجود دارد. عمامه پارچه اى است که بر سر مى پیچند و مانند کلاه نیست، (المنجد). این نوع پوشش، سابقه بسیار طولانىدارد. پیامبر اکرم(ص) داراى عمامه بود، (وسائل الشیعه، ج 3، ص 377، باب 30، ح 1) در حدیثى از آن حضرت آمده است که: «عمامه، تاج عرب است»، (همان، ح4). پیامبر اسلام، روز غدیرخم، به دست خودش، عمامه بر سر على(ع) گذاشت، (همان، ح 3، ص 379، ح 11 و 12). پیامبر اکرم(ص) روز فتح مکه، وقتى که داخل مکه شد، عمامه مشکى بر سر داشت، (همان، ص378، ح 10). امام زین العابدین(ع) به مسجد آمد و عمامه مشکى بر سر داشت، (همان، ح 9). در حدیثى آمده است که دو رکعت نماز با عمامه، بهتر از چهار رکعت بدون عمامه است، (همان، ح 8). امام رضا(ع) وقتى که براى نماز عید، از شهر بیرون رفت، همانند پیامبر اسلام، عمامه بر سر کرده بود، (همان، ح5). بر این پایه، عمامه از پوشش هاى بسیار قدیمى است و در دین اسلام، این پوشش مورد عنایت خاص است و هیچ گونه ربطى به دوران صفویه و دیگران ندارد.
2.عبا
یکى از لباس هایى که در بین مسلمانان معروف است، عباست. عبا را رِدا هم مى نامند. «عبا» لباسى است که از روى لباس، بر دوش مى اندازند، (صحاح و المنجد). این لباس هم سابقه طولانى دارد و پیش از اسلام در حجاز و جاهاى دیگر وجودداشت. در روایات اسلامى، به این لباس توجه خاصى شده است.
براى نمونه به یک روایت اشاره مى کنیم: سلیمان بن خالد مى گوید، از حضرت امام صادق(ع) پرسیدم: اگر کسى بدون عبا امام جماعت شود چه حکمى دارد؟ امام در جواب فرمود: شایسته نیست که امام جماعت بدون عباو عمامه باشد»، (وسایل، ج 3، ص 329، باب 53، ح 1). براساس این روایات، عبا لباسى است که امامان معصوم به آن توجه کرده اند و پیروانشان را به پوشیدن آن سفارش کرده اند .
3. قبا
یکى از لباس هایى که در میان مسلمانان رواج داشت و اکنون نیز رواج دارد «قبا» است. قبا لباسى است که روى پیراهن پوشیده مى شود. این لباس هم سابقه طولانى دارد. قبا را روپوش مى نامند. در روایات اسلامى به این لباس هم اشاره شده است،(وسائل الشیعه، ج 3، ص 279، ح 6 - ). آن چه که باید به آن زیاد توجه کرد این است که در زمان هاى قدیم عمامه، عبا و قبا، مختص گروه خاصى از مؤمنان نبود بلکه در آن زمان ها رسم این بود که افراد صالح و متدین این لباس ها را مى پوشیدند و بعدها به تدریج تنها علماى دینى در این لباس ماندند و این لباس به عنوان علامت و نشانه علماى اسلام به حساب آمد.
در حال حاضر هم یکى از شرایط پوشیدن عمامه، قبا و عبا داشتن صلاحیت لازم است و اگر کسى داراى آن شرایط نباشد اگر بپوشد، کار نادرست انجام داده است و مانند کسى مى ماند که لباس پزشکى بپوشد در حالى که شرایط پزشک را ندارد.
در زمان هاى قدیم براى پوشیدن این لباس، تنها صلاحیت اخلاقى کافى بود به همین جهت بسیارى از تاجران و پزشکان هم این لباس را مى پوشیدند ولى در عصرهاى اخیر یکى از شرایط این لباس، کسب علوم اسلامى و تبلیغ دین شد و در حقیقت باید به عنوان یک لباس کار و اعلام آمادگى براى پاسخ گویى به پرسش هاى اندیشه دینى، به آن نگاه شود. نه یک امتیاز اجتماعى و از سوء استفاده احتمالى برخى در این لباس باید جلوگیرى کرد.

 

لباده دکتر روحانی رییس جمهور


پاسخ سوم در مورد لباده از سایت (www.taamolnews.ir):

قبا و لباده هر دو همان لباس‌های بلندی هستند که روحانیون از زیر عبا می پوشند که قبا میان روحانیون اصول‌گرا و لباده میان روحانیون اصلاح‌طلب دارای طرفدار است.

 

به گزارش نامه، بسیاری از علمای روانشناسی معتقد هستند که نوع لباس پوشیدن انسان نشان دهنده شخصیت و ویژگی‌های یک فرد است. در این میان شاید برای شما سوالات فراوانی در مورد نوع پوشش روحانیون به وجود آمده باشد. که چرا بعضی از روحانیون قبا می‌پوشند و بعضی دیگر لباده و چرا بعضی ها عبای روشن می‌پوشند و برخی دیگر عبای تیره و...

شاید برای کسی که از عالم طلبگی دور است شنیدن این اسامی کمی عجیب باشد! قبا و لباده هر دو همان لباس های بلندی هستند که روحانیون از زیر عبا می پوشند

اگر دقت کنید بعضی از این لباس ها یقه های گشاد تری دارند که به صورت عدد 7 دوخته شده اند، اینها «قبا» هستند. اما بعضی دیگر یقه کیپ تری نسبت به قبا دارند اینها «لباده» اند.

پاسخ چهارم از سایت خبری تابناک(www.tabnak.ir):

لباده و قبا در واقع بخش اصلی لباس طلبگی را تشکیل می دهند . انتخاب و پوشیدن هر کدام از اینها کاملا سلیقه ای هستند . یکی از فروشندگان لباس های طلبگی می گفت «جوان ها و خوش تیپ تر ها بیشتر لباده می پسندند،اما پیر تر ها بیشتر قبا می برند، ولی جوان ها هم قبا می برند».
البته این فروشنده بالاخره مشخص نکرد که طیف متقاضی لباده و قبا چه کسانی هستند اما بر اساس مشاهده های میدانی در قم، کمتر روحانی مسنی را پیدا می کنیدکه لباده پوشیده باشد.

پاسخ پنجم از سایت خبرگزاری فارس:(www.farsnews.com):

اجزای لباس روحانیان

عبا، قبا، لباده، عمامه، عرق چین، دشداشه، پیراهن و نعلین اجزای تشکیل دهنده لباس روحانیت است.

 

عمامه: رنگ عمامه یا سیاه یا سفید است؛ یکی از فروشندگان در توضیح عمامه می‌گوید یک نوع جنس عمامه وال هندی است که حالت سفید معمولی و حالت پنبه‌ای دارد و هنگام حرکت دادن دست روی آن دست با اصطکاک مواجه می‌شود و اگر چنانچه دست براحتی بر روی عمامه حرکت کند معلوم است وال هندی نیست؛ اما نوع دیگر عمامه تایلندی سفیدِ مایل به لاجوردی است.

 

وی می‌گوید معمولاً طلبه‌ها 6 تا 7 متر عمامه استفاده می‌کنند، البته برخی از علما و روحانیان نیز عمامه‌های 10 متری نیز استفاده می‌کنند، قیمت هر متر عمامه 4 هزار و 500 تومان است یک عمامه هفت متری حدود 35 هزارتومان فروخته می‌شود.

 

یکی از فروشندگان به طلاب توصیه می‌کند در صورتی که رنگ عمامه آنها به زردی تمایل پیدا می‌کند می‌توانند از عطاری پودر لاجورد تهیه کرده و در آب حل کنند و عمامه را در داخل آن قرار دهند و پس از ساعتی عمامه آنها سفید مایل به لاجوردی خواهد بود که باز می‌توانند سال‌ها از آن استفاده کنند؛ نکته دیگری که مورد توجه وی است اینکه عمامه را باید حتماً با دست شست، چرا که پارچه آن ظریف است و ماشین لباسشویی آن را از بین می‌برد.

 

عبا: عبا انواع مختلفی دارد، یک نوع از عبا، عبای 4 فصل است که ضخامت متوسطی دارد که می‌توان در 4 فصل سال از آن استفاده کرد، اما عبای تابستانی و بهاره نیز وجود دارد همان عباهای توری که هم سبُک است و هم گرمای کمتری را جذب می‌کند؛ عبای زمستانی ضخیم و سنگین است و عبای پاییزی که حالتی بینابین دارد.

 

البته اکثر طلبه‌ها و روحانیان در طول سال از 2 عبا استفاده می‌کنند یکی تابستانی و دیگری زمستانی که در بهار و پاییز نیز قابل استفاده است، قیمت‌های متوسط عبا از 40 تا 100 هزارتومان است و البته بیشترین فروش ویژه عباهایی با قیمت 50 تا 80 هزارتومان است.

 

هر مقدار قیمت بالاتر می‌رود خریدار کمتری دارد؛ یکی از فروشندگان از عبای چند میلیون تومانی سخن می‌گوید نوعی عبا که با دست بافته شده است که مشهور به عبای خاچیه است وی می‌گوید که این نوع عبا کار دست است و ممکن است نیاز به چند ماه باشد تا یک عبا تولید شود این نوع عبا بیشتر زینتی و تشریفاتی بوده و بسیار هم ظریف و حساس است و البته خیلی بندرت خریدار دارد، وی برای رساندن منظورش می‌گوید مانند فرش ابریشمی است که با توجه به قیمتش کمتر استفاده می‌شود.

 

وی توصیه می‌کند که طلبه‌ها عبای خود را داخل ماشین لباس شویی قرار ندهند چرا که قیطان عبا کشیده و کوتاه می‌شود و شکیل بودن عبا را از بین می‌برد.

 

قبا: قبا همان پوشش بلندی است که از زیر عبا دیده می‌شود و بر روی پیراهن می‌پوشند، لباده نیز پوششی است که یقه آن کاملاً بسته است لباده همان لباسی است که حسن روحانی ار زیر عبا می‌پوشد، پارچه قبا و لباده همان پارچه‌های کت و شلوار مردانه است.

 

البته یکی از فروشندگان از وضعیت پارچه نیز شکایت می‌کند و می‌گوید کیفیت پارچه‌های داخلی پایین آمده و پارچه‌های خارجی بازار را گرفته است، قیمت عبا بطور متوسط از 40 تا 70 هزار تومان است که با توجه به جنس پارچه و دوخت می‌تواند قیمت بالاتری نیز داشته باشد.

 

البته قیمت لباده کمی گران‌تر است از 80 تا 150 هزار تومان و آن به دلیل استفاده پارچه بیشتر و مقدار زمانی که است که صرف دوخت آن می‌شود؛ برای صاف بودن جلوی لباده از لایی استفاده می‌شود.

 

قیمت دوخت لباس روحانیت نیز گران است و با توجه به اعتبار خیاط می‌تواند بالاتر برود، از این جهت لباس‌های سفارشی قیمت‌های بالاتری دارند.

 

از فروشنده می‌پرسم که چاک کوچک زیر بغل قبا و لباده برای چیست، این نکته از آن نظر جالب است که متعدد دیده شده است که در کلاس‌ها وقتی برای اولین بار زیر بغل روحانیون را می‌بینند ناخودآگاه می‌گویند: «حاج آقا زیر بغل لباستان پاره شده است».

 

وی می‌گوید این چاک به خاطر آن است که حرکت دست به راحتی انجام می‌شود و دیگر اینکه کارکرد تهویه هوا را دارد؛ و البته می‌گوید که این کار برای خیاط بسیار سخت است.

 

دشداشه و بلوز: بلوزی که روحانیان می‌پوشند بلوزی است با دوخت ساده و با یقه‌ای که به یقه آخوندی مشهور است؛ بیشتر این پیراهن‌ها از پارچه‌های رنگ‌های روشن دوخته می‌شوند، اگرچه در سال‌های اخیر تنوع زیادی نیز در این زمینه به چشم می‌خورد.

 

به طور مثال پیراهن‌هایی عرضه می‌شود که چهارخانه هستند و حتی برخی از روحانیان این نوع بلوز را از زیر قبا می‌پوشند؛ دشداشه پیراهن بلندی است که تا پاها ادامه دارد و در برخی از شهرهای گرمسیر مانند قم برخی از طلبه‌ها در فصل تابستان به جای قبا از دشداشه استفاده می‌کنند.

 

عرق چین و شلوار سفید: عرق چین کلاهی کوچک است که برخی از روحانیون از زیر عمامه بر سر می‌گذارند و وقتی عمامه را برمی‌دارند آن کلاه را بر سرشان می‌گذارند، قیمت آن 3 هزار تومان است و البته به گفته یکی از کسبه، عرق چین کمتر مشتری دارد و طلبه‌های جوان از آن استفاده نمی‌کنند، برخی از روحانیون نیز از زیر قبا شلوار راحتی سفید رنگ می‌پوشند که البته در میان طلبه‌های جوان بسیار کم شده است و طلبه‌های جوان شلوارهای رسمی استفاده می‌کنند.

 

نعلین: کفشی است مانند دمپایی که علما و روحانیان از آن استفاده می‌کنند و در رنگ‌های مختلف نیز ارائه می‌شود البته طلاب و حتی روحانیون نیز در سال‌های اخیر کمتر از آن استفاده می‌کنند علتش را از فروشنده جویا می‌شوم، وی می‌گوید پوشیدن نعلین تحرک را کم می‌کند از این رو طلبه‌های جوان کمتر تمایلی به استفاده از آن دارند و اینکه پاشنه نعلین‌های موجود به گونه‌ای است که پس از مدتی کمر درد ایجاد می‌کند و از استاندارد لازم برخوردار نیست از این رو طلبه‌ها و روحانیونی که معمولاً پیاده روی می‌کنند کمتر از نعلین استفاده می‌کنند


در پایان قابل ذکر است که پوشیدن لباده از نظر فتوای علمای مراجع تقلید کراهت ندارد بلکه آن یکی از لباس های معروف بین روحانیون است.